วางแผนเกษียณสำหรับฟรีแลนซ์ ไม่มีประกันสังคม ม.33

20 มิถุนายน 2569 6 นาที

ถ้าคุณทำงานอิสระ การ วางแผนเกษียณ ฟรีแลนซ์ อาจเป็นเรื่องที่ถูกเลื่อนออกไปเรื่อย ๆ เพราะไม่มีนายจ้างคอยหักเงินสมทบประกันสังคม ม.33 ให้ทุกเดือน ไม่มีกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ และไม่มีโบนัสปลายปีเป็นก้อนแน่นอน ทุกบาทที่จะใช้ตอนแก่ คุณต้องสร้างขึ้นเองทั้งหมด ฟังดูหนัก แต่ข่าวดีคือฟรีแลนซ์มีอิสระในการเลือกเครื่องมือออมได้หลากหลายกว่าที่หลายคนคิด

ในฐานะตัวแทนที่ปรึกษาประกันที่ดูแลเรื่องเงื่อนไขกรมธรรม์และการวางแผนระยะยาวให้ลูกค้า ผมอยากชวนมองเรื่องนี้แบบเป็นเหตุเป็นผล ดูที่ตัวเลขและความเสี่ยงจริง แล้วค่อย ๆ ประกอบทางเลือกให้เหมาะกับรายได้ที่ไม่สม่ำเสมอของคนทำงานอิสระ

ทำไมฟรีแลนซ์ต้องวางแผนเกษียณเองตั้งแต่วันนี้

มนุษย์เงินเดือนในระบบ ม.33 จะมีเงินสมทบเข้าประกันสังคมทุกเดือน ทั้งส่วนของตัวเองและส่วนที่นายจ้างช่วยจ่าย รวมถึงหลายคนยังมีกองทุนสำรองเลี้ยงชีพเป็นตัวช่วยสะสมระยะยาว แต่ฟรีแลนซ์ไม่มีกลไกอัตโนมัติเหล่านี้เลย

ช่องว่างที่ตามมามีอยู่ชัด ๆ ดังนี้

ไม่มีเงินสมทบจากนายจ้าง เท่ากับเสียเงินสมทบฟรีที่มนุษย์เงินเดือนได้
รายได้ไม่สม่ำเสมอ เดือนดีกับเดือนแล้งต่างกันมาก ทำให้ออมแบบตายตัวยาก
ไม่มีบำนาญชราภาพจากระบบ ถ้าไม่สมัครทางเลือกใดเลย ตอนเกษียณจะไม่มีรายได้ประจำรองรับ

ยิ่งเริ่มช้า ยิ่งต้องออมหนักต่อเดือนเพื่อให้ได้เงินก้อนเท่ากัน เพราะเสียเวลาให้ดอกเบี้ยทบต้นทำงาน หลักคิดเรื่องนี้ผมเขียนไว้ละเอียดในบทความ เริ่มออมจากศูนย์ ลองอ่านประกอบได้ครับ

วางแผนเกษียณ ฟรีแลนซ์ มีทางเลือกอะไรบ้าง

ข่าวดีคือฟรีแลนซ์เลือกได้หลายเครื่องมือ และเอามาผสมกันได้ตามงบ ลองดูภาพรวมเทียบกันก่อน

ทางเลือก	จุดเด่น	เหมาะกับใคร
ประกันสังคม ม.40	สมทบเองรายเดือนต่ำ มีบำเหน็จ/บำนาญชราภาพ	ฟรีแลนซ์รายได้น้อย–ปานกลาง อยากมีฐานขั้นต่ำ
กองทุนการออมแห่งชาติ (กอช.)	รัฐสมทบเพิ่มให้ตามเงื่อนไข จ่ายบำนาญตอนแก่	คนทำงานอิสระที่ไม่อยู่ในระบบบำนาญอื่น
RMF	ลดหย่อนภาษีได้ ลงทุนเลือกระดับความเสี่ยงเอง	ฟรีแลนซ์ที่มีรายได้ถึงเกณฑ์เสียภาษีและรับความเสี่ยงได้
ประกันบำนาญ	การันตีจ่ายเป็นงวด ๆ ตอนเกษียณ ลดหย่อนภาษีได้	คนอยากได้รายได้ประจำที่คาดเดาได้ ไม่อยากลุ้นตลาด

แต่ละตัวมีบทบาทต่างกัน ไม่ได้แข่งกันโดยตรง คนทำงานอิสระจำนวนมากใช้หลายอย่างพร้อมกัน เช่น มี ม.40 หรือ กอช. เป็นฐานขั้นต่ำ แล้วเสริมด้วย RMF กับประกันบำนาญตามกำลัง

ประกันสังคม ม.40 และ กอช. เป็นฐานเริ่มต้น

สองตัวนี้เป็นกลไกของรัฐที่ออกแบบมาเพื่อคนนอกระบบลูกจ้างโดยเฉพาะ ค่าใช้จ่ายต่อเดือนไม่สูง สมัครได้ง่าย และบางกรณีรัฐยังสมทบเพิ่มให้ตามเงื่อนไขที่ประกาศในแต่ละปี เหมาะมากสำหรับใช้เป็นชั้นแรกของแผน ก่อนจะต่อยอดด้วยเครื่องมือที่ยืดหยุ่นกว่า

RMF และประกันบำนาญ ตัวต่อยอด

RMF เป็นกองทุนรวมเพื่อการเลี้ยงชีพ ลงทุนได้ตั้งแต่ความเสี่ยงต่ำถึงสูง และนำไปลดหย่อนภาษีได้ แต่ผลตอบแทนผูกกับตลาด จึงเป็นสมมติฐาน ไม่การันตี และการลงทุนมีความเสี่ยง ผู้ลงทุนควรศึกษาก่อนตัดสินใจ ส่วน ประกันบำนาญ เด่นที่จ่ายเป็นงวดสม่ำเสมอตอนเกษียณตามเงื่อนไขกรมธรรม์ จึงช่วยสร้างรายได้ประจำที่คาดเดาได้ เหมาะกับฟรีแลนซ์ที่อยากได้ความมั่นคงคู่กับการลงทุน

ฟรีแลนซ์ใช้สิทธิลดหย่อนภาษีจากการออมเกษียณได้แค่ไหน

ฟรีแลนซ์ที่มีรายได้ถึงเกณฑ์เสียภาษีใช้เครื่องมือออมเกษียณช่วยลดภาษีได้ด้วย ถือเป็นการ "ออมแล้วได้ส่วนลดภาษีแถม" เพดานโดยประมาณปี 2569 เป็นดังนี้

ประกันชีวิต/สะสมทรัพย์ ลดหย่อนได้ไม่เกินประมาณ 100,000 บาท (กรมธรรม์ต้องคุ้มครองตั้งแต่ 10 ปีขึ้นไป)
ประกันสุขภาพตนเอง ไม่เกินประมาณ 25,000 บาท (รวมกับเบี้ยประกันชีวิตแล้วไม่เกิน 100,000 บาท)
ประกันบำนาญ ลดหย่อนได้ 15% ของรายได้ สูงสุดไม่เกินประมาณ 200,000 บาท (เมื่อรวมกับกองทุนเกษียณอื่นต้องไม่เกิน 500,000 บาท)

ตัวเลขเหล่านี้เป็นค่าโดยประมาณและอาจปรับตามประกาศของกรมสรรพากร ควรตรวจสอบเงื่อนไขปีล่าสุดก่อนยื่นเสมอ จุดสำคัญคือฟรีแลนซ์วางแผนภาษีล่วงหน้าได้ตั้งแต่ต้นปี ไม่ต้องไปเร่งซื้อตอนปลายปี

ออมเกษียณยังไงเมื่อรายได้ฟรีแลนซ์ไม่แน่นอน

ปัญหาใหญ่ที่สุดของคนทำงานอิสระคือรายได้ขึ้นลง บางเดือนงานแน่น บางเดือนเงียบ การตั้งออมแบบตายตัวเท่ากันทุกเดือนจึงอาจสะดุดได้ง่าย ลองใช้แนวทางที่ยืดหยุ่นกว่านี้

จ่ายตัวเองก่อน พอเงินเข้า แบ่งออมทันทีก่อนใช้จ่าย อย่ารอเหลือแล้วค่อยออม
ตั้งหักอัตโนมัติขั้นต่ำ กำหนดยอดที่จ่ายไหวแม้เดือนแล้ง แล้วตั้งโอนเข้าออม/กองทุนอัตโนมัติ ลดการใช้ใจตัดสินทุกครั้ง
ใช้เดือนที่งานดีเติมเพิ่ม เมื่อรายได้พุ่ง ค่อยใส่เงินก้อนเข้า RMF หรือเบี้ยประกันบำนาญเพิ่ม
กันเงินสำรองฉุกเฉินไว้ด้วย 3–6 เท่าของค่าใช้จ่ายต่อเดือน เพื่อไม่ต้องถอนเงินเกษียณมาใช้ก่อนเวลา

ระบบออมอัตโนมัติคือหัวใจ เพราะมันทำให้คุณออมต่อเนื่องโดยไม่ต้องอาศัยวินัยทุกวัน อยากรู้ว่าต้องเก็บเดือนละเท่าไหร่ถึงพอใช้ตอนเกษียณ ลองกรอกตัวเลขใน เครื่องคำนวณเกษียณ ดูก่อนได้ครับ จะเห็นภาพชัดขึ้นมาก

สรุป

การ วางแผนเกษียณ ฟรีแลนซ์ ไม่ได้ยากอย่างที่กลัว แม้ไม่มีประกันสังคม ม.33 หรือนายจ้างช่วยออม คุณก็สร้างระบบของตัวเองได้ โดยวางฐานด้วยประกันสังคม ม.40 หรือ กอช. แล้วต่อยอดด้วย RMF และประกันบำนาญตามกำลัง พร้อมตั้งออมอัตโนมัติให้เดินหน้าต่อเนื่องแม้รายได้จะขึ้นลง

สิ่งสำคัญที่สุดคือ "เริ่ม" ตั้งแต่วันนี้ แม้จะเริ่มจากยอดเล็ก ๆ เพราะเวลาเป็นตัวแปรที่ฟรีแลนซ์ควบคุมได้ และมันทำงานให้คุณได้ดีที่สุดเมื่อเริ่มเร็ว

ถ้าอยากให้ช่วยจัดลำดับว่าควรเริ่มเครื่องมือไหนก่อน และวางเบี้ยประกันบำนาญเท่าไหร่ให้พอดีกับรายได้ที่ไม่สม่ำเสมอ ทักไลน์ @topaia มาคุยกับท็อปได้เลยครับ ปรึกษาฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย และไม่มีข้อผูกมัด

ข้อมูลในบทความเป็นการประมาณเพื่อการศึกษา ตัวเลขสิทธิลดหย่อนและเงื่อนไขต่าง ๆ เป็นค่าโดยประมาณซึ่งอาจเปลี่ยนแปลงได้ ผลตอบแทนการลงทุนเป็นสมมติฐาน ไม่การันตี การลงทุนมีความเสี่ยง ความคุ้มครองและเงื่อนไขเป็นไปตามที่ระบุในกรมธรรม์ และการพิจารณารับประกันเป็นไปตามหลักเกณฑ์ของ AIA